Voor ‘klikspaan’ uitgescholden worden was echt niet fijn. De consequenties die er soms achteraan kwamen, waren niet misselijk. We hebben heel goed geleerd dat klikken ‘not done’ is. De norm is: je maten dekken. Mark Rutte illustreert dat keer op keer overduidelijk.

Biologisch.
We hebben veiligheid nodig en vanuit onze biologische natuur weten we dat we elkaar nodig hebben om te overleven. Bij gevechten is het noodzakelijk om elkaar dekking te geven om met elkaar te overleven. Maar als we niet met vuisten en geweren vechten, is dekken dan ook nodig? Sterker nog, als er van een gevecht helemaal geen sprake is?

Angst voor verlies.
We vechten in het dagelijks leven bij voortduring en overal zonder vuisten of wapens. We vechten niet omdat we iets willen veroveren. Veroveren doe je door te laten zien dat je iets waard bent. We vechten omdat we bang zijn voor verlies. Verlies van status, aanzien, macht, positie. En onze grootste angst is het verlies van onze goede naam.

Verwarring.
We zijn in verwarring geraakt over onszelf en onze goede naam. We hebben onze ‘goede naam’ vereenzelvigd met onze identiteit. We ‘zijn’ niet onze goede naam, we ‘hebben’ al dan niet een goede naam bij anderen. Of we die goede naam hebben, wordt bepaald door de ander. Door hoe die ander naar ons kijkt en luistert en onze houding, gedrag en handelen beoordeelt. En we zijn zó bang voor díe beoordeling.

Mark Rutte.
Dekken zou een belangrijke leiderschapskwaliteit zijn. Je staat voor de medewerkers. Mark Rutte laat steeds weer zien dat het dekken van je maten helemaal niet in het voordeel van die maten hoeft te zijn. Als het dekken om het dekken is, dan is dat contraproductief. Dan ben je blind voor de feiten, voor vergissingen en fouten van de ander en dek je de schade toe. Zo je die schade al ziet.

Transparantie.
Eindelijk heb ik een afspraak bij een cardioloog, wel 6 weken na het infarct. Er is van alles misgegaan en ik heb mij daardoor verward en onverzorgd gevoeld. Dat vertel ik aan het begin van het consult. De arts luistert, maakt aantekeningen en het eerste wat ze zegt is: dit is echt te erg. Wilt u alstublieft een officiële klacht indienen?

Vervolgens vertelt ze dat een arts assistent niet goed heeft gefunctioneerd. Die werd gedekt door de andere artsen assistenten. Na enige tijd kwam een en ander aan het licht. Nu wordt de assistent bij voortduring gecoacht en gecontroleerd. Door mijn verhaal blijkt dat er nog meer schade is veroorzaakt. De cardiologe is ervan geschrokken en baalt er duidelijk van. Ik haal opgelucht adem. Gelukkig, dit is uitzondering. Zoals het bij mij gegaan is, hoort het niet te gaan.

De cardiologe is communicatief, transparant, duidelijk en integer. Ze geeft feiten zonder te beschuldigen. Bovendien handelt ze doortastend, is meelevend en naar mijn bescheiden inschattingsvermogen deskundig. Ik geef haar mijn vertrouwen en accepteer haar leiding over mijn herstel. En ook nog van harte.

Klikken als ondersteuning.
De arts assistenten hadden hun collega daadwerkelijk ondersteund als ze hun zorg en bevindingen met hem gedeeld hadden. Als ze hem hadden gezegd zijn tekortkomingen te bespreken met zijn leidinggevende. Ze hadden kunnen zeggen dat ze zelf met de leidinggevende zouden gaan praten als hij het niet zelf zou doen.

Als je iemand zijn of haar autonomie laat, dan laat je iemand ‘heel’ en is de schade te beperken. Voor alles en iedereen.