De vraag of levenslang ook echt levenslang moet zijn voor een gestrafte blijkt een enorm discussiepunt te zijn. Iemand heeft het ergst mogelijk misdrijf gepleegd en krijgt daarvoor de ergst mogelijke straf, hoorde ik op de radio. Zoals die ontspoorde geesten die tientallen willekeurige mensen neerschieten uit naam van religieuze, politieke of etnische waanideeën.

Het idee van straf komt voort uit wraak, tijd en ruimte voor bezinning en inkeer en tot de mogelijkheid van resocialisatie. Het gaat in de discussie over hoe humaan het is om iemand de rest van zijn leven op te sluiten zonder uitzicht op verandering. Ik ben blij dat we in Nederland zo zorgvuldig omgaan met deze belangrijke vraag. Op dit moment geldt die straf voor 33 mannen.

Waar ik verdrietig van word is dat we die vraag niet stellen voor de duizenden vluchtelingen in de wereld die zonder enige vorm van rechtspraak levenslang krijgen. Levenslang zonder enig uitzicht op verandering. En bovendien zonder een fatsoenlijke levensstandaard terwijl hun leven voorbij gaat.

Mijn eerste kennismaking daarmee was toen ik in Sri Lanka werkte. In het oosten van het land zitten honderden Tamils (niks van de tijgers, gewone mensen die toevallig een Tamil herkomst hebben) door intern oorlogsgeweld in kampen. Zonder uitzicht op verandering. Levenslang. De meeste zijn alcoholist, verkrachten vrouwen en zijn agressief. Allemaal geworden door de uitzichtloosheid van hun bestaan. Die kampen zijn ook echt geen pretje om in te vertoeven. Zelfs niet om ze te bezoeken.

Nu ga ik naar Kara Tepe, op Lesbos. Meer dan duizend mensen die op de vlucht zijn voor de bommen, die ook wij gooien op hun huizen en bezittingen. Getraumatiseerd, na een lange reis, aangekomen op een eiland en daar voorlopig in tenten opgevangen: een vluchtelingenkamp. Inmiddels is, om politieke redenen, dit kamp gewijzigd in ‘detentie’ = een gevangenis. De mensen mogen er niet meer uit. Waarschijnlijk blijven deze mensen, volledig onschuldig, hun hele leven in deze gevangenis. Uitzichtloos.

En als….. ze er misschien een keer uitkomen, is een groot deel van hun leven voorbij zonder hulp voor hun trauma, zonder begrip, zonder erkenning. Dagelijks zie ik in mijn werk mensen die slecht functioneren doordat ze gekwetst zijn, pijn lijden omdat ze niet gekregen hebben wat ze nodig hadden (erkenning, veiligheid, acceptatie, enz). Maar dat zijn mensen die ondersteuning (kunnen) krijgen, die in een vrij land wonen, werk hebben, een gezin, vrienden.

De discussie over levenslang heeft een bitter smaakje als we niet ook nadenken over alle mensen op de wereld die door onze manier van denken en handelen een uitzichtloos levenslang hebben. De consequenties zullen we t.z.t. keihard gepresenteerd krijgen. Die consequenties zijn nu al voorspelbaar.

Iedereen kan er iets aan doen. Om te beginnen in de manier waarop je denkt, spreekt en communiceert. Wat je leest en tot je neemt via radio, tv en social media.

Invloed kun je uitoefenen – welke collega er komt, wie krijgt de stageplek; wie doet het interview, wie treedt naar buiten en dat soort zaken.

Het gaat in de allereerste plaats om bewustzijn. Draag je bij aan levenslang …. of ?

Wil je mijn bewustzijn volgen en wat ik er mee doe? http://autonomica.nl/dagboek/