Een eenvoudig voorbeeld uit de dagelijkse praktijk.

De telefoon gaat… je moeder: “ik wil graag onze afspraak voor donderdag veranderen.” Je raakt ogenblikkelijk geïrriteerd. Hoe kun je van zo’n eenvoudige opmerking geïrriteerd raken?

Beelden                                                                                                                                                                                       We hebben allemaal beelden in onze innerlijke wereld. Beelden over onszelf, over de dingen die we doen en de manier waarop we dat doen. We zijn ons meestal niet bewust van die beelden. Het zijn ook geen duidelijke visuele beelden, althans voor velen niet. Maar we beleven de beelden wel heel sterk. Zo heb je bijvoorbeeld het beeld dat je  iemand bent die zich aan z’n afspraken houdt.
We hebben ook allerlei beelden van dingen die gebeurd zijn – herinneringen. Veel herinneringen liggen in ons onderbewuste opgeslagen en we lijken ze vergeten te zijn. We hebben ze in onze dagelijkse praktijk niet nodig.

Associaties
Onze hersenen werken razend snel doordat een cel informatie uitwisselt met alle andere cellen. Zo ontstaan er verbindingen die de associaties zijn waarvan we ons bewust van zijn.Je kunt door één tekst wel vijftig associaties hebben.

Ik wil de afspraak veranderen
Het lijkt alsof je door die tekst meteen geïrriteerd raakt, maar dat is niet waar. Je schrikt want het beeld in je innerlijke wereld komt niet overeen met het beeld in de realiteit. Je innerlijke beeld is dat je het allemaal voor elkaar hebt en de realiteit is dat daar aan getornd wordt.

Door de informatie ‘afspraak veranderen’ komt er een stroom van associaties op gang: nu moet je de afspraak met Kees verzetten – en die afspraak was zo moeizaam tot stand gekomen – want hij zou op reis. Je hebt eindelijk tijd gehad om een afspraak te maken bij de kapper en die komt nu ook in het gedrag – en volgende week heb je een belangrijke presentatie en dan wilt je er goed uitzien – je moet ook nog die stukken een keer doorlopen want ……. enz. enz.

Er komt ook een stroom van herinneringen op gang. Die schieten zo snel door je heen dat je ze inhoudelijk alleen vaag bewust bent, maar het gevoel erbij sterk voelt: de pijn en frustratie van het je steeds moeten aanpassen om mee te gaan met de wensen van de ander(en). Het gemis aan erkenning en respect voor al jouw pogingen om steeds maar weer opnieuw sluitende afspraken geregeld te krijgen. Of de pijn van alle conflicten die zijn voortgekomen uit jouw niet willen aanpassen.

Oude pijn
Met de pijn die je bij elke keer hebt gevoeld, heb je niets gedaan. Daardoor heeft de pijn zich elke keer meer opgehoopt. Die hoop pijn wordt nu geraakt. De reactie op die hoop pijn is irritatie.
Irritatie naar jezelf, omdat je onbewust of bewust wel weet wat je eigen aandeel is. En irritatie naar je moeder (of wie de beller dan ook is) omdat die geen rekening met jouw agenda, drukke leven enz. houdt.
Irritatie omdat je weer een keuze moet maken, terwijl je geen keuze ervaart.

Verlies eigenheid
De keuze die je hebt is je wederom aanpassen of wederom de rebellie ingaan. Een keuze waar je ooit onbewust voor gekozen hebt omdat het toen de beste oplossing was. Dat gedrag, aanpassen of rebelleren, is tot een patroon geworden, een patroon dat je nu onwelgevallig is. Want bij zowel aanpassen als rebelleren verlies je je eigenheid.

Bewustzijn in het nu
De oplossing is simpel. Wanneer je je schrik herkent en erkent, kun je die benoemen en kun je vragen om erkenning voor het gedoe dat het je oplevert om de afspraak te verzetten. Je kunt vragen of er een andere oplossing mogelijk is. En uiteindelijk kun je in vrijheid kiezen voor een voor beiden bevredigende oplossing.

De gangbare realiteit
Je bent je niet bewust omdat je met twee dingen tegelijkertijd bezig bent. Je hebt je irritatie al geuit. Inwendig of hardop.
Pfff, nu moet je die rotzooi ook nog opruimen.
De patronen die zijn ontstaan door de wisselwerking van de ene communicatie op de andere is zichtbaar en tastbaar te maken. De trainingen ‘Psychologie van de communicatie’ geven daar handvatten voor. Daardoor zijn patronen tussen individuen en binnen teams tamelijk eenvoudig oplosbaar.